Ωστόσο, η κατάσταση στην Ισπανία παρουσιάζει τόσο θετικές όσο και αρνητικές πτυχές. Το μοτίβο που για δεκαετίες συνδεόταν με τις οικογενειακές συνήθειες χάνει έδαφος , ειδικά στον νεότερο πληθυσμό, ενώ η παρουσία υπερεπεξεργασμένων προϊόντων αυξάνεται. Αυτό το μείγμα παράδοσης και εγκατάλειψης είναι το κύριο παράδοξο που αναλύεται σε επιστημονικά φόρουμ, συνέδρια υγείας και ακαδημαϊκές μελέτες.
Ένας τρόπος ζωής με υποστήριξη για την υγεία και τον πολιτισμό
Οι αρχές και οι ειδικοί τονίζουν ότι η μεσογειακή διατροφή είναι κάτι πολύ περισσότερο από μια απλή διατροφική σύσταση. Παρουσιάζεται ως ένα πολύτιμο διατροφικό, πολιτιστικό και επιστημονικό αγαθό , που συνδέεται με την πρόληψη ασθενειών και ένα υγιεινό και βιώσιμο διατροφικό μοντέλο. Η Εθνική Στρατηγική για τα Τρόφιμα χρησιμεύει επίσης ως πλαίσιο για την οργάνωση δράσεων που σχετίζονται με τα τρόφιμα και τη σπατάλη τροφίμων, αν και η πρόκληση παραμένει στην καθημερινή ζωή των νοικοκυριών.
Σε διάφορες συναντήσεις, τονίζεται ότι τα διαθέσιμα στοιχεία δεν πρέπει να περιορίζονται σε γραφεία. Οι δοκιμές, οι μελέτες και οι επαγγελματικές συναντήσεις στοχεύουν στη μετατροπή των δεδομένων σε πρακτικές συστάσεις για το κοινό. Η βασική ιδέα είναι απλή: να ανακτηθεί ό,τι λειτούργησε για τις προηγούμενες γενιές, αλλά προσαρμοσμένο στους τρέχοντες ρυθμούς και χρησιμοποιώντας προϊόντα τοπικής προέλευσης.

Η Ισπανία χάνει την προσήλωσή της στην αγορά τροφίμων και τα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα αυξάνονται.
Στην Ισπανία, η μεσογειακή διατροφή ακολουθείται όλο και λιγότερο. Οι ειδικοί επισημαίνουν τα εισαγόμενα μοντέλα, την έλλειψη χρόνου και την ιδιαίτερα βιομηχανοποιημένη προσφορά τροφίμων ως παράγοντες που συμβάλλουν σε αυτό. Η χώρα, η οποία θα έπρεπε να αποτελεί βιτρίνα για φρούτα, λαχανικά, όσπρια και ελαιόλαδο, βιώνει μια σαφή αύξηση στα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα, ιδίως μεταξύ των παιδιών.
Τα δεδομένα σχετικά με το υπερβολικό βάρος και την παχυσαρκία στην παιδική ηλικία τοποθετούν το πρόβλημα σε ποσοστό περίπου 16% έως 20%, με υψηλότερη συχνότητα εμφάνισης στις πιο ευάλωτες οικογένειες. Μια εντυπωσιακή ασυνέπεια παρατηρείται στα σχολεία: πολλά παιδιά είναι πιο εξοικειωμένα με ορισμένα επεξεργασμένα τρόφιμα παρά με τα φρέσκα τρόφιμα. Η διατροφική εκπαίδευση καθίσταται έτσι ένα άλυτο ζήτημα που επηρεάζει την ισότητα.
Το σχολείο και η νέα πυραμίδα των παιδιών
Η πρώτη πυραμίδα μεσογειακής διατροφής, σχεδιασμένη για ηλικίες 3 έως 18 ετών, τοποθετεί στη βάση της φρούτα, λαχανικά και δημητριακά ολικής αλέσεως. Περιλαμβάνει επίσης όσπρια και δίνει σημαντική σημασία στα γαλακτοκομικά προϊόντα, συνιστώντας τρεις έως τέσσερις μερίδες γιαουρτιού ημερησίως. Αυτή η κατανάλωση συνδέεται με την υγεία των οστών και των γνωστικών λειτουργιών, καθώς και με ένα εντερικό μικροβίωμα που βοηθά στη μείωση της φλεγμονής που σχετίζεται με χρόνιες παθήσεις.
Το εργαλείο ξεπερνά το απλό πιάτο. Ενσωματώνει κριτήρια βιωσιμότητας, τοπικά και εποχιακά προϊόντα και δίνει έμφαση στη σημασία της σωματικής άσκησης, της ξεκούρασης και της συναισθηματικής ευεξίας . Οι ειδικοί μιλούν για ένα ολιστικό μοντέλο : η επιλογή της σωστής τροφής δεν είναι αρκετή αν το περιβάλλον δεν την υποστηρίζει.
Το σχολικό περιβάλλον αναδεικνύεται ως βασικό στοιχείο. Τα σχολεία θεωρούνται δημόσιοι χώροι υγείας όπου μπορούν να διδαχθούν διαρκείς ρουτίνες και συνήθειες. Υπάρχουν επίσης εκκλήσεις για την εισαγωγή της μαγειρικής στην τάξη, την ενθάρρυνση του πειραματισμού και τον εκδημοκρατισμό της γνώσης, ώστε η σωστή διατροφή να μην είναι θέμα προϋπολογισμού. Η επιστροφή στη διατροφή των παππούδων μας , βελτιωμένη με τοπικά και βιώσιμα προϊόντα, είναι μια από τις πιο συχνά αναφερόμενες προσεγγίσεις.
Νόηση και μεταβολισμός: τι δείχνει η έρευνα
Η διατροφή επηρεάζει τη γνωστική λειτουργία. Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι μια μη ισορροπημένη διατροφή μπορεί να συμβάλει στη γνωστική εξασθένηση και να αυξήσει τον κίνδυνο προβλημάτων μνήμης και άνοιας. Η μεσογειακή διατροφή είναι από τα πιο πολλά υποσχόμενα διατροφικά πρότυπα λόγω των θετικών επιδράσεών της στην υγεία του εγκεφάλου, που χαρακτηρίζεται από την προσθήκη ελαιολάδου και τον περιορισμό των τηγανητών τροφών, του κόκκινου κρέατος και άλλων μη ισορροπημένων προϊόντων.
Μια μελέτη CIBER σε άτομα άνω των 60 ετών με ήπια γνωστική εξασθένηση παρατήρησε ότι η μεσογειακή διατροφή μπορεί να βελτιώσει την μεταβολική ευελιξία και σχετίζεται με βελτιώσεις στη μνήμη, τη γλώσσα, την αναστολή και την οπτικοχωρική συλλογιστική. Αυτές οι αλλαγές παρατηρήθηκαν τόσο με όσο και χωρίς προβιοτικά, αλλά λιγότερο με μια δίαιτα χαμηλών λιπαρών. Οι μεταβολικοί δείκτες έδειξαν επίσης υψηλότερη κατανάλωση ψαριών, ξηρών καρπών και οσπρίων, και χαμηλότερη κατανάλωση κόκκινου ή επεξεργασμένου κρέατος.
Οι φαρμακοποιοί της κοινότητας και οι επαγγελματίες υγείας ζητούν έναν πιο ενεργό ρόλο στην καθοδήγηση του κοινού. Υπάρχουν επαρκείς διαθέσιμες πληροφορίες, αλλά η πρόκληση έγκειται στη μετατροπή τους σε καθημερινές αποφάσεις. Τα φαρμακεία και τα κέντρα υγείας μπορούν να βοηθήσουν στη θέσπιση βασικών κατευθυντήριων γραμμών χωρίς να καταφεύγουν σε αντιφατικά μηνύματα ή να δίνουν μη ρεαλιστικές υποσχέσεις.
Η εικόνα που σκιαγραφούν αυτά τα δεδομένα είναι ένα μοτίβο με επιστημονικό και πολιτιστικό κύρος που, ωστόσο, δεν μπορεί να σταθεί από μόνο του. Χρειάζεται εκπαίδευση από την παιδική ηλικία, υγιή σχολικά περιβάλλοντα, ισότιμη πρόσβαση σε φρέσκα προϊόντα και επαγγελματίες που μπορούν να βοηθήσουν στον διαχωρισμό των στοιχείων από τον θόρυβο. Η ανάκτηση αυτού του μοτίβου δεν σημαίνει ότι κοιτάμε το παρελθόν με νοσταλγία, αλλά μάλλον εφαρμόζουμε ό,τι έχει ήδη αποδειχθεί αποτελεσματικό στη σημερινή ζωή.
Δείκτης

